Plak koleksiyonu yapmaya yeni başlayanlar / başlayacaklar için kısa bir plak satın alma rehberi hazırlamak istedik. Çok uzun ve detaylı bir konu olmasından ötürü biz sadece yeni başlayacak olan kişiler için gerektiği kadarını, sade bir dil ile anlatacağız.
Plak Türleri
Şu an Türkiye’de rahatlıkla bulabileceğiniz plak türleri:
45’lik Plak
Herkesin isim olarak bir şekilde aşina olduğu plak türü. 45’lik plaklar rahatlıkla bulunabilen, fiyatları genel olarak daha uygun plaklardır. Boyutları 7 inç çapındadır. Ön ve arka yüzlerinde birer şarkı bulunur. Toplamda içlerinde iki şarkı barındıran plaklardır.
Fiyatları genel olarak kondisyon, kapak ve sanatçıya göre değişmekle birlikte uygun fiyatlı birçok seçenek mevcuttur. Piyasada bulunan 45’lik plakların neredeyse tamamı eski yani ‘dönem’ baskıdır. Yeni 45’lik plak üretimi için ise oldukça nadir diyebiliriz.
Bazı 45’lik plaklar Mini LP olarak üretilmiştir, içlerinde 2 adetten daha fazla şarkı barındırırlar ve 33 devirde çalarlar.
33’lük Plak – Long Play
33 devir plakların (Uzunçalar, Long Play, LP) çap ölçüsü 12 inçtir. 45’lik plaklara göre gözle görülür şekilde daha büyüktür. 33’lük plaklar genellikle bir albümün tüm şarkılarını barındırırlar. Özellikle yerli 33’lük plakların fiyatları 45’liklere göre daha yüksektir.
33’lük plakların yeni üretimleri halen devam etmektedir. Fiyatları dönem baskılarına göre oldukça uygundur fakat hem koleksiyon açısından hem ses kalitesi açısından bir hayli fark bulunmaktadır.
33’lük plak boyutunda olup her yüzünde sadece birer adet şarkı bulunan ve 45 devirde çalan maxi single olarak sınıflandırılan plaklar da mevcuttur.
Taş Plaklar – 78 Devir
Taş plaklar 45’lik ve 33’lüğe göre daha eski olan plaklardır. Boyutu 33’lük plağa yakındır. Yapısı gereği çok daha hassastır ve üretimleri de eski olduğu için günümüze kadar kondisyonunu korumuş taş plaklar çok kıymetlidir. Hem az üretilmiş olan, hem de hassasiyetinden ötürü muhafazası zor olan bu plakların fiyatları doğal olarak daha fazladır. Bu plakları dinlemek için ya bir Gramofona ya da taş plak çalmayı destekleyen bir pikaba ihtiyaç vardır.
Plak Fiyatını Belirleyen Hususlar
Kondisyon
Kondisyon, bir plağın fiyatını belirleyen ilk etkendir. Plakların kondisyonları fiyatı doğrudan etkilerler.
Kapak Durumu
Dönem baskı plakların kapakları bazen plakların kendilerinden daha kıymetli olabiliyor. Kapaklı ve kapaksız plak arasında çoğu zaman neredeyse yarı yarıya bazense çok daha fazlası bir fark bulunur. Bu fiyatlar kapağın kondisyonuna göre de değişiklik gösterir. Uygun fiyatlı plaklarda bu fark pek de fazla değildir.
Dönem Baskı / Yeni Baskı
Yukarıda bahsettiğimiz gibi, 33’lük ve 45’lik plakların üretimi devam etmektedir. Yeni üretim plaklar dönem baskılarına göre fiyat olarak daha uygundur. Buna rağmen bazı yeni baskı plakların üretimi az sayıda olduğu ve kısa zamanda stokları tükendiği için zaman içerisinde fiyatları neredeyse bir dönem plak kadar artabilir.
Nadir Bulunuyor Olması
Her üründe olduğu gibi bir ürüne gösterilen talep, o ürünün fiyatını doğrudan etkiler. Bugün piyasa içerisinde diğerlerine nazaran daha çok aranan plaklar fiyat olarak da diğerlerinden daha pahalı olabilir. Talep arttıkça satıcıların ellerinde bulunan bu plaklar günden güne azaldığı için fiyatları da buna oranla artmaktadır. Birçok plak ise çok nadir bulunmaktadır, bu plaklar ise fiyatlarından ötürü artık sadece koleksiyonerlere hitap eder duruma gelmiştir. Bir sanatçının x albümü xx fiyatında iken aynı sanatçının bir başka albümü xxxx fiyatında olabiliyor. Burada bu fiyatı etkileyen birçok faktör bulunuyor. Örneğin bir sanatçının döneminde basılan korsan bir albümü, şu an çok nadir bulunabildiği için yasal olarak çıkan albümünden çok daha kıymetli olabiliyor.
Sorularınız ve plak siparişleriniz için bize ulaşabilirsiniz:
